تبلیغات
دفتر معماری فراز سازه(معماری پیام نور اسكو) - گنبد سرخ مراغه
دوشنبه 30 آبان 1390  09:05 ق.ظ
توسط: حسین

گنبد سرخ مراغه...

 گنبد سرخ مراغه رو به خرابی است. در حدود 800 سال است كه این بنا در شمال ایران در مقابل تمام حوادث پایداری كرد تا بتواند امروز در مقابل من و شما شهادت دهد كه پدران ما و مردمان بسیار با سلیقه ای بوده‌اند و هنرشان را در همه جا و حتی در مورد ساختن آرامگاههایشان بكار برده‌اند.

آرامگاهی كه امروز تحت نام گنبد سرخ شناخته شده مانند مجسمه زیبایی است كه سر و دست او شكسته باشد. قسمت خارجی پوشش آن از میان رفته و در جداره‌هایش سوراخهائی برای روشنائی تعبیه كرده‌اند، و به این مناسبت قسمتی از كتیبه‌های آن خراب شده. و قسمتهای پائین بنا به هم ریخته و بیم آن میرود كه رطوبت در آن اثر كند و آرامگاه را از پا بیندازد.

با این حال این بنای نیمه خراب بسیار زیبا است و شاید از بسیاری از كاخهای مجللی كه امروز به سبك خارجی در تهران ساخته می‌شود زیباتر است.

فقط برای اینكه خوانندگان اطلاع پیدا كنند تا چه اندازه معماران ایرانی در آن زمان در كار خود ذوق و سلیقه بكار برده‌اند قسمتی از طرح دیوار گوشه شرقی این بنا نشان داده می‌شود.


اگر كسی در حال حاضر می‌خواست آرامگاهی بسازد قطعاً آنقدر هنر در گوشه دیوار آن به خرج نمی‌داد. این طرح پیچیده و دقیق به قدری با تناسب و موزون است كه خود به منزله شاهكاری از هنر معماری است.
  
گوشه نمای خارجی این طرح را نشان می‌دهد و عبارت از نیمه ستونی است كه با آجر تراشیده ساخته شده و به قدری هنر در آن بكار رفته كه به صورت شاهكاری از هنر آجر تراشی درآمده است.
 
آجر تراشی از ابتكارات معماران ایرانی است و در كشورهای دیگر معمول نبوده است. آجرهای قرمز را به قطعات مورد نظر می‌تراشیدند و روی بنا كار می‌گذاشتند و بوسیله فرورفتگی و پیش‌آمدگی‌ها، نقوش و تزئیناتی ایجاد می‌نمودند كه روی دیوار سایه و روشن مطبوعی ایجاد می‌كرد. اینطور بنظر می‌رسد كه فن آجر تراشی از قرن پنجم در ایران معمول گردید و یكی از نمونه‌های خوب آن، برج سلطان مسعود سوم در غزنه می‌باشد كه تاریخ 508 دارد.

سر در ورود این بنا را نشان میدهد. هشتصد سال گذشت زمان این سر در را به حال خرابه‌ای در آورده ولی به آسانی می‌توان وضع آنرا در موقعیكه هنوز خراب نشده بود در نظر مجسم كرد.       
بالای در ورود طاق نمای كوچك، یا قوس شكسته، كه آن نیز از ابتكارات معماران ایران است، دیده می‌شود. نیمرخ نواری قوس بسیار مشكل و پیچیده است و قابل مقایسه با نیمرخ گوشه‌های دیوارهای بنا است. داخل این قوس با آجر تراشیده نقشی به صورت دایره‌های متقاطع بوجود آورده‌اند و برای نخستین بار كاشیهای تراشیده نیز بكار رفته است .

این نقش مركزی در داخل كتیبه‌ای كه به خط كوفی نوشته شده قرار گرفته است. متن كتیبه نیز در آجر تراشیده شده و چون كم رنگتر از زمینه آن است به خوبی نمایان گردیده.

كتیبه گنبد سرخ (543 هجری) از نظر زیبایی و تناسب به پای كتیبه های برج سلطان مسعود در غزنه (508 هجری) نمی‌رسد. با این حال برای اینكه تمام مطلب مورد لزوم در بالای سر در جای داده شود سلیقه و ذوقی بكار برده شده.

برای اینكه خوانندگان آشنائی به خطوط معمول در قرن پنجم و ششم در روی ساختمان پیدا كنند، آن نشان میدهیم. قرائت آن به قرار زیر است:
 
امر ببناء هذه القبه الامیر الارئیس العالم فخرالدین عماد الاسلام قوام آذربایجان ابوالعز عبدالعزیز بن محمود بن سعد یدیم الله علاه.

در داخل دو لچكی كه در بالای قوس شكسته قرار دارد از كاشی های فیروزه ای استفاده كرده با تركیب آن  با رنگ قرمز آجر نمای گنبد سرخ را مبدل به یك صفحه مینائی شبیه به صفحات كتب مصور هم دوره خود نموده است.

كتیبه دیگری در بالای لچكها قرار گرفته كه تاریخ ساختمان بنا نیز از روی آن معلوم می‌شود.

بنی المشهد فی الحادی عشره من شوال سنه اثنین و اربعین و خمسمائه.

از كتیبه‌های مذكور در بالا چنین بر می‌آید كه این آرامگاه برای عبدالعزیز بن محمود بن سعد قوام آذربایجان ساخته شده و ساختمان آن در تاریخ 542 به پایان رسیده.
  

تاریخ ایران در اواخر دوره سلجوقیان به قدری پیچیده است كه تشخیص قوام آذربایجان در این تاریخ كار مشكلی است و به هر حال مربوط به تاریخ است و از حدود تاریخ هنر خارج می‌شود. 

هنر آجر تراشی و تزیین ابنیه بوسیله آجرهای تراشیده كه از قرن پنجم هجری در ایران معمول گردید تا اواخر قرن ششم راه تكامل خود را پیمود. در آن تاریخ گچ‌بری جای آجر تراشی را گرفت و محرابهای زیبا از گچ‌بریده در مسجد جامع اصفهان و مسجد ورامین و مسجد جامع اردستان و قزوین و بسیاری از نقاط دیگر ایران ساخته شد. 

از اوایل قرن نهم هجری كاشی تراشی در ساختمانها معمول شد و بنای در امام و آرامگاه هارون در اصفهان بهترین نمونه‌های كاشی های فوق در زمان گذشته می‌باشد.
 
در عهد سلطنت شاه عباس كاشی‌های هفت رنگ جانشین تمام انواع قبلی شد و مسجد شاه اصفهان با كاشی‌های هفت رنگ ساخته شده.

در زمان شاه سلطان حسین مجدداً سبك كاشی های معرق معمول شد و یكی از بهترین نمونه‌های آن طاق هشتی ورودی مدرسه مادر شاه در اصفهان می‌باشد .

در این زمان رنگهای جدیدی وارد معرق كاری با كاشی شد و خصوصاً یك نوع رنگ زرد روی كار آمد كه جلوه مخصوصی به معرق كاری یا كاشی داد.

در قرن 13 هجری كاشی ترا‌شان برای تزیین بناهای كشور ما به كار خود ادامه دادند ولی این بار قطعات تراشیده كاشی بزرگتر از سابق بود و نمونه این گونه ابنیه كه در دو قرن اخیر در ایران ساخته شده در كاخ گلستان و بسیاری از ابنیه قزوین و نقاط دیگر ایران دیده می‌شود. 
 
 


 


  • آخرین ویرایش:دوشنبه 30 آبان 1390
نظرات()   
   
What do you do for a sore Achilles tendon?
شنبه 25 شهریور 1396 04:20 ق.ظ
If some one wishes to be updated with most up-to-date technologies after that he must
be pay a visit this web site and be up to date every day.
How do you prevent Achilles tendonitis?
جمعه 10 شهریور 1396 12:03 ب.ظ
Thank you for any other informative blog. Where else may just I am getting that kind of
info written in such an ideal approach? I've a mission that I am simply now running on, and I have been on the look out
for such info.
میرسایت67
سه شنبه 12 اسفند 1393 10:22 ق.ظ

سلام خوبی؟
وبلاگتو دیدم خیلی قشنگ بود. دوستش داشتم.
چرا به سایت تبدیلش نمیکنی که با کلاس باشه؟
اگه میخواهی تبدیلش کنی یه سر به سایتم بزن
اصلا کلن خوشحال میشم به سایتم هم یه سر بزنی
http://mirsite.ir
کلی میتونیم با هم همکاری داشته باشیم
اگه هم اجازه بدی و دوست داشته باشی با هم تبادل بنر و تبادل لینک کنیم.
میتونی با خرید نرم افزار وایبر از ما روزانه تبلیغات محصول خدمات یا ادرس سایتت را به بیش از 20 ملیون نفر که وایبر فعال دارند ارسال کنی.قیمتی هم نداره.
اگه کاری داشتی بهم زنگ بزن
09121596033
عاشقانه و بیصبرانه منتظرتم
http://mirsite.ir
میرسایت
info@mirsite.ir
http://mirsite.ir
میرهاست
شنبه 11 بهمن 1393 12:48 ب.ظ

سلام خوبی؟
وبلاگتو دیدم خیلی قشنگ بود. دوستش داشتم.
چرا به سایت تبدیلش نمیکنی که با کلاس باشه؟
من تو کار هاست و دامنه و طراحی سایتم .
رفاقتی هم شده اگه بخواهی وبلاگت را به سایت تبدیل کنم.
برو تو سایتم عضو بشو و فقط یه دامنه انتخاب کن بعد گزینه تبدیل به وبلاگش را بزن بقیه کاراش را خودم برات انجامش میدم قیمتی هم نداره.
خدمات هاست و دامنه
پنل ارسال پیامك
افزایش بازدید
افزایش رنك گوگل دامنه شما
برنامه تبلیغات گروهی در رزبلاگ و میهن بلاگ
تبلیغات وایبری
طراحی سایتها
راه اندازی سایتهای فروشگاهی از جمله فروشگاه شارژ با قیمت خرید شارژ ارزان و قیمت فروش دلخواه.
اگه کاری هم داشتی بهم زنگ بزن
09121596033
عاشقانه و بیصبرانه منتظرتم
http://manage.mirhost.ir
میرهاست
شنبه 11 بهمن 1393 12:36 ب.ظ

سلام خوبی؟
وبلاگتو دیدم خیلی قشنگ بود. دوستش داشتم.
چرا به سایت تبدیلش نمیکنی که با کلاس باشه؟
من تو کار هاست و دامنه و طراحی سایتم .
رفاقتی هم شده اگه بخواهی وبلاگت را به سایت تبدیل کنم.
برو تو سایتم عضو بشو و فقط یه دامنه انتخاب کن بعد گزینه تبدیل به وبلاگش را بزن بقیه کاراش را خودم برات انجامش میدم قیمتی هم نداره.
خدمات هاست و دامنه
پنل ارسال پیامك
افزایش بازدید
افزایش رنك گوگل دامنه شما
برنامه تبلیغات گروهی در رزبلاگ و میهن بلاگ
تبلیغات وایبری
طراحی سایتها
راه اندازی سایتهای فروشگاهی از جمله فروشگاه شارژ با قیمت خرید شارژ ارزان و قیمت فروش دلخواه.
اگه کاری هم داشتی بهم زنگ بزن
09121596033
عاشقانه و بیصبرانه منتظرتم
http://manage.mirhost.ir
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
آخرین پست ها

کوچک ترین و باریک ترین خانه در جهان ..........سه شنبه 10 شهریور 1394

خانه ی سان هی از ونگ شو ؛ معماری سنتی چین در قالبی از بتون..........یکشنبه 9 فروردین 1394

انتخاب برگزیدگان مسابقه معماری 2014 لس آنجلس..........جمعه 29 اسفند 1393

حریم خصوصی در خانه ی شیشه ای از معماران هایلا ؛ تراس های محصور با صفحات چوبی..........سه شنبه 19 اسفند 1393

لوستر ال از دانیل لیبسکیند ؛ خلاصه ای از 14 بیلیون سال تکامل نور..........سه شنبه 19 اسفند 1393

10 راه سریع برای ایجاد تحول در خانه..........شنبه 16 اسفند 1393

مزرعه ای بر پشت بام..........سه شنبه 12 اسفند 1393

نخستین شهر "با انرژی‌های تجدیدپذیر" ..........پنجشنبه 30 بهمن 1393

ساخت خانه امن در زیر زمین..........شنبه 11 بهمن 1393

یخچال نانو رباتیک..........شنبه 11 بهمن 1393

هفت گام اصلی فنگ شویی برای چیدمان مناسب اتاق خواب..........چهارشنبه 8 بهمن 1393

مسجد، با پوسته فولادی..........پنجشنبه 2 بهمن 1393

قفسه کتاب به شکل سر آهو..........پنجشنبه 18 دی 1393

کافه‌قنادی رکس (طراح:بختیار لطفی)..........دوشنبه 15 دی 1393

طرح پیشنهادی غرفه ایران در اکسپو 2015 میلان..........دوشنبه 15 دی 1393

همه پستها